Thế giới vừa chứng kiến một năm bùng nổ chưa từng có của năng lượng tái tạo với tổng công suất điện gió và điện mặt trời lắp đặt mới đạt mức kỷ lục trong năm 2025. Theo dữ liệu mới nhất từ tổ chức tư vấn năng lượng toàn cầu Ember, đã có 814 gigawatt (GW) công suất mới đi vào hoạt động, tăng 17% so với mức 696 GW của năm 2024. Con số này đã nâng tổng công suất điện gió và điện mặt trời toàn cầu lên mức 4.174 GW, tương đương hơn 4 terawatt, khẳng định vị thế là hai nguồn điện tăng trưởng nhanh nhất trong lịch sử.
Trong cuộc đua này, điện mặt trời tiếp tục giữ vai trò chủ lực khi chiếm phần lớn tỷ trọng công suất lắp đặt mới. Cụ thể, cứ 1 GW điện gió được lắp đặt thì có tới gần 4 GW điện mặt trời được đưa vào vận hành. Tổng cộng có 647 GW điện mặt trời mới đã được thêm vào lưới điện trong năm 2025, tăng 11% so với năm trước đó, đưa tổng công suất năng lượng mặt trời toàn cầu đạt xấp xỉ 2.900 GW vào cuối năm. Bên cạnh đó, điện gió cũng ghi nhận sự phục hồi mạnh mẽ với mức tăng trưởng lắp đặt mới lên tới 47%, đạt 167 GW trong năm qua và đưa tổng công suất điện gió chạm mốc 1.300 GW.
Sự trỗi dậy của năng lượng sạch không chỉ là câu chuyện về môi trường mà còn là lời giải kinh tế trước những cú sốc giá khí đốt. Lượng công suất điện gió và điện mặt trời bổ sung chỉ riêng trong năm 2025 có khả năng tạo ra khoảng 1.046 terawatt giờ (TWh) điện mỗi năm, đủ để thay thế hơn một phần bảy sản lượng điện chạy bằng khí đốt trên toàn thế giới. Với mức giá hiện tại, việc giảm bớt sự phụ thuộc vào khí đốt giúp tiết kiệm khoảng 138 tỷ USD chi phí nhập khẩu hàng năm. Kể từ khi xung đột giữa Mỹ – Israel và Iran nổ ra, hệ thống năng lượng tái tạo hiện có trên toàn cầu đã giúp cắt giảm khoảng 330 TWh sản lượng điện từ khí đốt, tiết kiệm hơn 40 tỷ USD chi phí nhiên liệu tiềm năng.
Ông Kingsmill Bond, chiến lược gia năng lượng tại Ember, nhận định rằng sự leo thang căng thẳng kéo dài tại Trung Đông là lời nhắc nhở đanh thép về những rủi ro khi phụ thuộc vào dầu khí nhập khẩu. Trong bối cảnh địa chính trị phức tạp, điện mặt trời, điện gió và hệ thống lưu trữ bằng pin cung cấp cho các quốc gia nhập khẩu một lộ trình thực tế để đảm bảo an ninh năng lượng với chi phí rẻ hơn, triển khai nhanh hơn và không bị ràng buộc bởi các điều kiện chính trị. Các dữ liệu thực tế cho thấy khi quy mô triển khai ngày càng mở rộng, những công nghệ này đang trở thành lá chắn hữu hiệu bảo vệ các nền kinh tế khỏi sự biến động giá cả và các cú sốc cung ứng toàn cầu. Với tốc độ này, năng lượng tái tạo không còn chỉ đóng vai trò bổ trợ mà đang nhanh chóng trở thành nền tảng cốt lõi của hệ thống điện toàn cầu.
