Kỷ lục trong một tháng thị trường chung đi xuống
Tháng 9 năm 2026, sản lượng xe năng lượng mới của Trung Quốc đạt 1,814 triệu chiếc và doanh số đạt 1,823 triệu chiếc, lần lượt tăng 12,2% và 13,6% so với cùng kỳ năm trước. Xe năng lượng mới là thuật ngữ Trung Quốc dùng cho nhóm xe gồm xe thuần điện, xe lai sạc điện (xe vừa chạy xăng vừa có thể sạc điện từ bên ngoài) và xe pin nhiên liệu. Tỉ trọng 61,6% nghĩa là trong mỗi 100 xe mới bán ra tại thị trường này, có gần 62 xe thuộc nhóm năng lượng mới.
Bức tranh chung của thị trường lại kém sáng hơn nhiều. Tổng sản lượng ô tô tháng 9 đạt 2,99 triệu chiếc và tổng doanh số đạt 2,956 triệu chiếc, tăng 11,4% và 9% so với tháng 8 nhưng giảm 8,7% và 8,4% so với cùng kỳ năm trước. Riêng xe con bán ra 2,588 triệu chiếc, giảm 9,5% so với cùng kỳ. Sự tương phản này cho thấy xe năng lượng mới đang là điểm sáng gần như duy nhất của thị trường, còn nhu cầu xe xăng truyền thống tiếp tục co lại.
Chín tháng đầu năm: gần 54 trong 100 xe bán ra là xe năng lượng mới
Tính lũy kế 9 tháng đầu năm 2026, sản lượng xe năng lượng mới đạt 12,483 triệu chiếc và doanh số đạt 12,472 triệu chiếc, tăng 11% và 11,1% so với cùng kỳ. Cùng giai đoạn, tổng doanh số ô tô của Trung Quốc là 23,271 triệu chiếc, giảm 4,5% so với cùng kỳ, nên tỉ trọng lũy kế của xe năng lượng mới đạt 53,6%. Nói cách khác, tính từ đầu năm đến hết tháng 9, xe năng lượng mới đã vượt qua mốc một nửa thị trường và giữ vững vị thế đó qua nhiều tháng, thay vì chỉ là đỉnh ngắn hạn của một tháng khuyến mãi.
Ý nghĩa của cột mốc này nằm ở thói quen tiêu dùng. Khi tỉ trọng vượt 50% ở cả lũy kế năm, xe năng lượng mới không còn là lựa chọn của nhóm khách hàng thích công nghệ sớm, mà đã thành lựa chọn mặc định của số đông người mua xe tại Trung Quốc. Hạ tầng sạc, mạng lưới dịch vụ và thị trường xe cũ cũng buộc phải dịch chuyển theo tỉ trọng này, bởi nhu cầu lớn nhất của thị trường nay nằm ở nhóm xe dùng điện.
Cứ 100 xe mới bán ra tại Trung Quốc trong tháng 9 năm 2026 thì có gần 62 xe là xe năng lượng mới.
Ý chính rút ra từ số liệu tháng 9 năm 2026 của Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc (CAAM)
Xuất khẩu trở thành động cơ tăng trưởng thứ hai
Nếu thị trường trong nước là nơi xe năng lượng mới giành thị phần, thì xuất khẩu là nơi nhóm xe này mở rộng quy mô. Tháng 9 năm 2026, Trung Quốc xuất khẩu 1,053 triệu ô tô, tăng 61,4% so với cùng kỳ, trong đó xe năng lượng mới đạt 571.000 chiếc, tăng 160% và chiếm hơn một nửa tổng lượng xuất khẩu tháng thứ tư liên tiếp. Tính cả 9 tháng, xuất khẩu ô tô đạt 8,205 triệu chiếc, tăng 65,8% so với cùng kỳ, riêng xe năng lượng mới đạt 4,006 triệu chiếc, tăng 130%.
Phó tổng thư ký CAAM là ông Trần Thế Hoa nhận định ngành ô tô Trung Quốc sẽ giữ nhịp ổn định trong quý IV và lượng xuất khẩu cả năm có thể vượt 10 triệu chiếc, theo bản tin của ECNS (dịch vụ tin tức tiếng Anh của hãng thông tấn China News Service). Động lực xuất khẩu cũng phản ánh mặt trái của thị trường nội địa: khi nhu cầu trong nước yếu và cạnh tranh giá gay gắt, các hãng xe Trung Quốc có thêm lý do đẩy mạnh bán hàng ra nước ngoài, nơi biên lợi nhuận thường tốt hơn.
Ý nghĩa xanh và những phần việc còn lại
Ở góc độ môi trường, quy mô hàng chục triệu xe năng lượng mới lăn bánh thay cho xe xăng giúp giảm tiêu thụ xăng dầu và giảm phát thải tại các đô thị lớn, nơi chất lượng không khí là bài toán kéo dài nhiều năm. Tuy nhiên, lợi ích xanh của xe điện chỉ trọn vẹn khi nguồn điện sạc cho xe ngày càng sạch hơn và khi pin hết vòng đời được thu hồi, tái chế đúng cách. Đây là hai phần việc mà thị trường lớn như Trung Quốc phải giải quyết ở quy mô tương xứng với doanh số kỷ lục của mình.
Với các thị trường trong khu vực, trong đó có Việt Nam, kỷ lục 61,6% của Trung Quốc là một tín hiệu tham chiếu đáng chú ý. Nguồn cung xe năng lượng mới từ thị trường sản xuất lớn nhất thế giới ngày càng dồi dào và cạnh tranh về giá, trong khi bài toán hạ tầng sạc, tiêu chuẩn an toàn pin và chính sách hỗ trợ vẫn là phần việc riêng của từng nước. Quý IV năm 2026 sẽ cho thấy tỉ trọng này là đỉnh tạm thời hay đã trở thành mặt bằng mới của thị trường ô tô lớn nhất thế giới.
Đọc thêm: FedEx đặt 2.000 xe tải điện trị giá hơn 300 triệu đô la Mỹ: giao xong cuối năm 2027, tiết kiệm 800 triệu đô la Mỹ tiền nhiên liệu trong 20 năm · Điện mặt trời thế giới lắp mới 690 GW trong năm 2025: tổng công suất đạt 2,96 TW, đủ tạo khoảng 12% lượng điện toàn cầu
Nguồn: Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc (CAAM), số liệu sản xuất và doanh số ô tô tháng 9 và 9 tháng đầu năm 2026 công bố ngày 12 tháng 10 năm 2026; bản tổng hợp số liệu của Shanghai Metals Market (SMM) về cùng đợt công bố; bản tin của ECNS ghi nhận phát biểu của lãnh đạo CAAM về triển vọng quý IV năm 2026.
